In de taal van zakenman Trump
Door Jack Gerats
Nu de term ‘Pax Americana’ niet in het woordenboek van de huidige Amerikaanse president Donald Trump lijkt te staan en de globale invloed van China steeds groter wordt, is een nieuwe Europese strategie dringend nodig, betoogt econoom Jack Gerats. Bijvoorbeeld door het initiatief te nemen tot internationale economische afspraken met China om de im- en export met China meer in balans te krijgen. Dat is namelijk een taal die zakenman Trump zal aanspreken.
Handelen vereist
Europa dus aan zet. Het blijven nastreven van de internationale rechtsorde is geboden, anders is de chaos niet te overzien. De achteruitgang van die orde is een realiteit – toch heeft zeker Nederland met het Internationaal Gerechtshof in Den Haag daarin een goede missie te vervullen.
Ten tweede kan Europa nog sterker gaan inzetten op innovatie op economisch gebied. Onder druk van met name de snelle innovatie in China, wordt deze urgentie steeds meer gevoeld. Goed nieuws voor Europa is dat diverse economieën in Zuid- en Oost-Europa het goed doen.
Als derde is een nieuwe strategie richting China van groot belang. China raakt de internationale economie door gigantisch veel te exporteren en weinig te importeren. China’s export dreigt zowel de economie van de USA als die van West-Europa te beschadigen.
China: baat bij meer import
De Chinese economie ontwikkelt zich van massaproductie naar innovatie voor hoogwaardige productie. China heeft in de afgelopen decennia al voor meer internationale welvaart gezorgd, ook in Europa. De gegroeide internationale verwevenheid kan niet onderschat worden. Dit maakt meer rekening houden met China economisch noodzakelijk.
China zelf kan baat hebben bij meer import voor versterking van de economie en het vergroten van de welvaart en het welzijn van de bevolking. China is al gestart met maatregelen om de consumptie en bestaanszekerheid te vergroten zoals bijvoorbeeld betere pensioenen. Daarmee kan het oppotten van geld door Chinezen minder en de consumptie van de bevolking groter worden. Ook al zal het uitbouwen van de sociale zekerheid en het oplossen van de vastgoedcrisis in China tijd gaan kosten.
Europa: vergaande afspraken met China
In de strategie van Trump moet de Europese Unie zichzelf zien te redden. Als de Europese Unie overeind wil blijven, wordt deze daardoor geforceerd om zelfstandig vergaande afspraken met China te maken. Die afspraken zijn nodig om de Europese economie te beschermen. Daarbij zal China graag met de Europese Unie samenwerken om minder afhankelijk van de USA te zijn.
Het is aan de Europese Unie om tot internationale afspraken op economisch gebied met China te komen. De moed daartoe kan opgebracht worden door zijn hedendaagse economische kracht in te zetten en door het grote risico onder ogen te zien deze kracht juist te verliezen.
Het showen van deze economische power – en deals met China – zullen zeker indruk maken op de zakenman, die Trump is.
Voor de USA heeft het grote voordelen als West-Europa eraan bijdraagt dat de internationale balans tussen export en import met China wordt hersteld. De Europese Unie kan dan ook niet langer weggezet worden als decadente loser.
Eerste stappen
Recent heeft de Europese commissie richtlijnen uitgevaardigd, waardoor Chinese fabrikanten elektrische auto’s tegen minimumprijzen naar de Europese Unie kunnen uitvoeren. Deze prijzen moeten dan wel zo hoog zijn, dat deze de Chinese overheidssteun compenseren. Zij kunnen daarmee anti-subsidieheffingen van 2024 vermijden.
Deze richtlijnen zijn volgens een reactie van het Chinese handelsministerie een belangrijke doorbraak: “Het toont aan dat beide partijen het vermogen en de bereidheid hebben om verschillen op een correcte manier via overleg op te lossen”. (Het Financieele Dagblad, 13 januari 2026)
Door het zetten van eerste stappen richting een handelsakkoord met China kan het perspectief van Europa ten goede gekeerd worden in plaats van kansen te missen en in malaise weg te zakken.
Jack Gerats is aan de Tilburg University afgestudeerd in de economie van de ontwikkelingslanden. Na zijn pensioen als wethouder van Maastricht in 2018 heeft hij Chinees geleerd en zich verdiept in China.
