Brengt China dichterbij

Over Liangpiao en de tafel van twaalf, verslag van de VNC eetclub

door Astrid Bouwman

Na een onderbreking van enkele maanden was er 12 december weer een editie van de VNC eetclub. Ditmaal in Leiden, bij restaurant Asian Palace. De oproep had dit keer een volle tafel van twaalf liefhebbers van Kantonees eten uit het hele land bij elkaar gebracht. 

 

Alvorens de schalen op tafel verschenen, wilde Oey Toen Ping, organisator en gastheer, natuurlijk weer iets laten zien. Daarbij vertelde hij een smakelijk verhaal.

Ping bracht ons terug naar het China van de vorige eeuw, waar hij in 1979 met een zomercursus in Beijing zijn beheersing van het Chinees wilde versnellen. Het leek hem dat de gezamenlijke lunches met internationale medestudenten daar niet toe bijdroegen en dus stapte hij de straat op en vond een kraampje waar dumplings werden verkocht. Daar betaalde hij, maar dat bleek niet voldoende, er werd om liangpiao gevraagd. Zijn studentenkaart? Zijn paspoort? Ping bleek niet te beschikken over het gevraagde. Na wat overleg achter de kraam kreeg hij toch zijn bordje dumplings mee. Beraad met een docent leerde Ping dat er om meelbonnen werd gevraagd. Gelukkig had hij vrienden die er voldoende hadden, zodat Ping voortaan op straat de gevraagde bon kon overhandigen. Dit woord heeft hij nooit meer vergeten en eigenlijk heeft het hem ook niet meer losgelaten.

Hij heeft zich in het systeem van de distributiebonnen verdiept en is bonnen gaan verzamelen. Voor ons heeft hij twee postzegelboeken met zijn privécollectie meegenomen. Een boek met meelbonnen, een tweede met bonnen voor uiteenlopende basisproducten als katoen, garen, bakolie, varkensvlees, zeep en suiker.

In de jaren tachtig was China nog een arm land en gebruikte men een landelijk distributiesysteem om het dagelijkse voedsel en gebruiksgoederen eerlijk te verdelen. Het was een gelaagde organisatie waarin elke stad, fabriek, universiteit, zijn eigen bonnen had, waarvan jaarlijks de hoeveelheid werd vastgesteld. Ieder huishouden had een boekje met daarin de naam van het hoofd van het gezin en het aantal personen, want dat bepaalde de hoeveelheid bonnen. Ook bestonden er landelijke bonnen voor als je moest reizen voor je werk. Uitgezonderd van bonnen waren de trolleys op de treinstations die de reizigers van eten en drinken moesten voorzien. Het systeem werd midden jaren vijftig ingevoerd en pas in 1994 officieel en landelijk afgeschaft. 

 

Gelukkig waren er vanavond geen tekenen van schaarste en konden we zonder liangpiao aanschuiven en van Pings maaltijdkeuze genieten. 

De opening was spectaculair; gestoomde coquilles, verstopt in een bedje van mihoen, bosui en krokant gebakken knoflook. Dit werd gevolgd door een rijkelijk gevulde zeevruchtensoep. De toon was gezet.

De volgende ronde bracht een schotel met groene asperges, macadamia’s en inktvis, een schaal met beef en klein gesneden ui, rode en groene paprika’s – en de showstopper – kreeft, voor de vorm op een bedje van noedels, maar wie geeft daar nog om als heerlijk sappige hapklare stukken kreeft zich aanbieden?

 

Een gestoomde graskarper, versierd met sliertjes lenteui, zwemmend in sojasaus, verdween opvallend snel, tot alleen de graat en kop overbleef. 

De geroosterde Kanton-eend was prachtig van kleur en heerlijk van smaak, stevig en met een knapperig vel. De kip, niet ontveld, ook in brokken gehakt, dwars door het bot heen, had een heerlijke salsa van knoflook en gember om de blote kip op te peppen.

 

Voor de variatie een schaal, helder groen en vegetarisch, van grof gehakte en geroerbakte jiecai, Chinese mosterdkool. Heel fris, licht bittere smaak, goed ter afwisseling van de stevige vleesgerechten. De volgende schotel was daarbij vergeleken een uitbundig gekleurde mix van groen (sugar snaps), oranje (wortel), bruin (gebakken plakjes rundvlees) in een bedje krullerige noedels. De verrassing lag in de noedels, die bleken gefrituurd en knapperig. De nasi, ook met beef en grote garnalen, stak daar bijna gewoontjes bij af. Het grote bord fruit was een frisse afsluiting van de maaltijd vol smaaktexturen en -variaties. De twaalf gerechten, vele kommen rijst en liters thee niet meegeteld, vielen bij iedereen zeer in de smaak.

 

Omdat de eetclub achterin het restaurant geplaatst was en geheel ongestoord door andere gasten kon tafelen, was het deze keer mogelijk om tafelronde gesprekken te voeren en elkaar allemaal beter te leren kennen. We hopen in het nieuwe jaar ook weer mensen bij elkaar te brengen die iets met China hebben, VNC lid of niet, iedereen is welkom. Ping wil nog niet verklappen welke keukens we dan gaan bezoeken, maar wel dat hij in januari iets wil vertellen en laten zien over de houtblokdruk techniek en nieuwjaarsprenten. In februari zal het over de Chinese kalender en dierenriem gaan. Houd de VNC nieuwsbrief in de gaten!